Hoe bedreigend is Artificial Intelligence voor je bestaan als zzp'er?

Voetbalminnend Nederland stond in vuur en vlam. Een Nederlandse voetbalploeg versloeg het oppermachtig geachte Real Madrid. In een uitwedstrijd, nota bene, met 1-4. De schrijvende sportpers putte zich uit in superlatieven. Ook een andere nabeschouwing haalde de krant, die van robotjournalist 'Pass', een schepping van de Universiteit van Tilburg. Het wedstrijdverslag was weliswaar niet zo lyrisch als van echte journalisten, de inhoud was zeer adequaat. Een sterk staaltje van Artificial Intelligence. Zijn de dagen van de schrijvende pers hiermee geteld? Hoe bedreigend is Artificial Intelligence voor ons bestaan als zzp'er? Eén ding is zeker: ons werk gáát erdoor veranderen.

Het bericht over robotjournalist 'Pass', gelezen in de Volkskrant, raakt mijn eigen zzp-bestaan. Als computers voetbalverslagen kunnen maken, afgestemd op specifieke lezersgroepen, kunnen ze straks ook wat ik doe: bloggen, teksten voor websites schrijven, interviews uitwerken. Je kunt ze ook research laten doen. Volgens hetzelfde artikel hebben Amerikaanse nieuwsdiensten al langere tijd robotjournalisten 'in dienst' om financiële bedrijfsverslagen uit te pluizen en op  basis daarvan nieuwsberichtjes te genereren. Oeps, daar gáát mijn broodwinning.

Van mechanische robots naar 'brain bots'

Zo'n vaart loopt het (nog) niet. Op dit moment beperkt de robotjournalist zich tot invuloefeningen, op basis van sjablonen die wij, mensen, invoeren. Ook lijden veel schrijfprogramma's nog aan kinderziektes. Maar de ontwikkelingen rond Artificial Intelligence (AI) gaan razend snel. Nu nemen zelflerende computers nog vooral routinewerk over, er komt een tijd waarin ze geduchte concurrenten zijn. De evolutie van mechanische robots naar 'brain bots' en zelfs creatieve robots voltrekt zich sneller dan we denken.

Kunstmatige of artificiële intelligentie kent veel vormen en definities.  De essentie is dat we computersystemen aanzetten om zelf data te interpreteren, daarvan te leren, en met die 'kennis' vervolgens zelfstandig taken uit te voeren. Ik vond een mooie definitie bij de Passionned Group, specialist in 'slimmer werken in intelligente organisaties':

Alles draait om data

Aan wat voor processen moeten we dan denken, op dit moment? De zelflerende zoekalgoritmes van Google kennen we allemaal. Maar ook het opsporen van frauduleuze transacties is een goed voorbeeld. En het plannen en regelen van onderhoudsactiviteiten of analyseren van personeelsbehoeften. Ook bestaan er al intelligente computerprogramma's die medische diagnoses stellen en daarmee betrouwbaarder lijken dan artsen. Hierbij draait alles om het permanent en eindeloos verzamelen, analyseren en interpreteren van data, waarmee zelflerende computers aan de slag gaan, ook bij vacaturebanken.

'Bedreigde soorten'

Zoals de conventionele computer ons werk al drastisch veranderde, moeten we er rekening mee houden dat de zelfdenkende computer een nog veel grotere impact zal hebben op ons bestaan als zzp'er. Zoals slimme robots al sinds lange tijd routinematig fabriekswerk overnemen, pakt AI langzaam maar zeker delen van traditioneel witte-boorden-werk af. In de financiële en administratieve sector is dat al lang gaande.

Beroepsgroepen die veel genoemd worden op de 'rode lijst' van bedreigde soorten zijn: belastingadviseurs, makelaars, recruiters, secretaresses, accountants en controllers. In de financiële en administratieve sector vallen de eerste klappen vooral in de hoek van lager en middelbaar opgeleiden, maar ook hoger opgeleide financials lijken de dans niet te ontspringen. En IT'ers? Er bestaan al zelflerende computers die slimmere software ontwikkelen dan de knapste programmeurs.

De meningen over de effecten van [AI op de arbeidsmarkt](Hoe bedreigend is Artificial Intelligence voor je bestaan als zzp'er? ) en arbeidsverdeling lopen sterk uiteen. De een denkt dat de helft van de beroepsbevolking door zelflerende robots wordt vervangen, de ander meent dat AI vooral leidt tot een overname van specifieke taken en niet van functies, volgens een uitgebreide bloemlezing van voorspellingen, gedaan door niet de minste specialisten en instellingen. Overigens moeten we niet vergeten dat disruptieve technologieën ook vaak nieuwe banen opleveren, zoals het recente verleden liet zien. Hoe de balans uitslaat, blijft gissen.

Rasoptimisten menen dat het allemaal we zal meevallen. Wij zijn immers creatief, een unieke kwaliteit die de computer node mist. Maar met deze video, Humans Need not Apply, prikt het populaire YouTube-kanaal CGP Grey ook die illusie door. De economie draait niet op creativiteit. De AI-revolutie maakt een andere werkverdeling onoverkomelijk, dus wees er maar liever op voorbereid.

Deze blog is niet geschreven door een robot, maar het zou zomaar kunnen. Hoe zit dat met jouw werk? Zie jij AI als bedreiging of juist als kans voor je bestaan als zzp'er?