Gezondheid & zorg

Wat verstaan we onder het expertisegebied gezondheid en zorg?

Iedereen die actief is in de gezondheidszorg kunnen we scharen onder dit expertisegebied. Dat is dus een hele brede groep mensen, met heel uiteenlopende jobs. We spreken over eerstelijns en tweedelijns zorg. Zorg in de eerste lijn gaat bijvoorbeeld over huisartsenzorg, de tandarts, fysiotherapie en de apotheek. Ook thuisverpleging, maatschappelijk werk en psychologische zorg bij een consultatiebureau vallen eronder. Onder zorg in de tweede lijn valt alle zorg waarvoor de patiënt of cliënt een verwijzing nodig heeft. Zorgverlening door een ziekenhuis of kliniek, bijvoorbeeld, maar ook psychische hulp en revalidatiebegeleiding vallen hieronder.

Als we het hebben over GGZ (geestelijke gezondheidszorg) is er sinds begin 2015 geen verschil meer tussen zorg in de eerste of tweede lijn. Hier spreken we van generalistische geestelijke gezondheidszorg.

In ieder geval kunnen we het expertisegebied zorg en gezondheid samenvatten met de omschrijving dat alle professionals die hierin actief zijn op de één of andere manier met de gezondheid van mensen te maken hebben. Met de verbetering daarvan, genezing, de registratie of de consequenties.

Wat kan een expert in gezondheid voor je betekenen?

Medisch specialisten, gezondheidszorgmedewerkers en geneeskundigen hebben een duidelijke functie: ze zijn erin gespecialiseerd om de gezondheid van patiënten, cliënten en geblesseerden te verbeteren. Onder deze expertisegroep vallen alle beroepen die gaan over de gezondheid van mensen. De experts doen dat op wetenschappelijk en praktisch gebied. Ze doen onderzoek, bijvoorbeeld naar ziekten, lichamelijke processen of het menselijk lichaam. Of ze staan direct in contact met mensen (patiënten en bijvoorbeeld familieleden) om ze te ondersteunen of beter te maken.

Welke beroepsgroepen voor freelancers heb je in zorg en gezondheid?

Zoals al uitgelegd: het expertisegebied gezondheid(szorg) is zeer divers, uitgebreid en veelomvattend. We lichten er graag een aantal soorten beroepen die door freelance experts worden uitgeoefend uit, om die diversiteit te laten zien. Want in de zorg is een flexibele schil voor losse klussen, maar ook voor de vaste werkzaamheden onontbeerlijk.

Eerstelijns zorg

De eerste stop op zorggebied is altijd de huisarts. Een waarnemend huisarts kan op freelance basis werken voor meerdere huisartsenpraktijken. Als de praktiserende huisarts er niet is (bijvoorbeeld wegens ziekte of vakantie), dan kan deze waarnemer invallen. Ook kan de waarnemer met de andere huisarts afspraken maken over reguliere inzetbaarheid. De waarnemend huisarts houdt spreekuur, rijdt visite, onderzoekt en geeft advies aan patiënten, schrijft medicatie voor en doet alle andere werkzaamheden die een reguliere huisarts ook doet.

Fysiotherapie is één van de eerstelijnsactiviteiten in de zorg die het meest wordt ingeschakeld. Er zijn fysiotherapeuten die gespecialiseerd zijn in de algemene fysieke gesteldheid van patiënten, maar ook specialisten. Daarbij mag je bijvoorbeeld denken aan kinderfysiotherapeuten, oncologiefysiotherapeuten en oedeemfysiotherapeuten. Eerstgenoemde is gespecialiseerd in de fysieke gesteldheid van kinderen, de tweede weet alles over fysiotherapie voor kankerpatiënten en de laatste helpt mensen die abnormaal veel vocht ophopen en daardoor klachten hebben.

Afslankconsulenten worden ingeschakeld om mensen te adviseren over, en te helpen bij, het veranderen van een levensstijl, zodat ze op een gezonde manier gewicht verliezen. Dat gebeurt met een programma van bewegen en gezonder eten. Dit werk kan heel goed door freelancers gedaan worden, omdat de advisering maatgebonden en persoonsgericht gebeurt.

Tweedelijns zorg

Net als huisartsen zoeken specialisten ook met regelmaat waarnemers op zzp-basis. Denk aan gynaecologen, kinderartsen of chirurgen, die al of niet in een maatschap werken. De waarnemer kan bijvoorbeeld als er ziekte, zwangerschap of vakantie is, worden ingeschakeld. Vanzelfsprekend gaat het hier altijd om BIG-geregistreerde professionals, die breed inzetbaar zijn in hun specialisme. In de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) – voor jeugd of volwassenen – wordt vaak een beroep gedaan op freelance aanvulling van de vaste equipe. Dit kan zijn voor bijvoorbeeld avond- en weekenddiensten, maar ook tijdens de regulieren werkuren. GGZ-zzp’ers worden bij piekmomenten graag ingezet door verschillende opdrachtgevers..

Psychiaters begeleiden psychiatrische patiënten en doen dat vaak als regiebehandelaar. Ze maken onderdeel uit van een multidisciplinair team, met verschillende zorgverleners. Freelance psychiaters of specialisten op ad interim-basis worden vaak ingeschakeld bij piekmomenten, of als er om één of andere reden een capaciteitsprobleem is in de vaste bezetting.

Begeleiders en verzorgenden worden ingeschakeld voor het begeleiden of verzorgen van ouderen of mensen met een handicap. Zzp’ers worden vaak ingeschakeld door zorgorganisaties, bijvoorbeeld als er capaciteitsproblemen zijn door zwangerschap, ziekte of vakanties. Ze verrichten bijvoorbeeld verzorgende, verpleegkundige of begeleidende taken bij cliënten in een instelling of thuis. Deze freelancers hebben vaak ervaring met bijvoorbeeld incontinentie, diabetes, autisme of ADHD.

Gezondheidsspecialisten buiten de zorg

Een medisch acceptant werkt bij verzekeringsmaatschappijen en hypotheekverstrekkers, zoals banken. Naast medische acceptanten zijn er ook schade-acceptanten en hypotheekacceptanten. De medisch acceptant houdt zich bezig met het medische gedeelte van een verzekering. Deze specialist is verantwoordelijk voor het beoordelen van gezondheidsrisico’s. Denk bijvoorbeeld aan overlijdens- of arbeidsongeschiktheidsrisico. Je kunt deze acceptant vragen om te zorgen voor een grondige gezondheidsanalyse van een cliënt. Hij of zij verzorgt de aanvraag van aanvullende gezondheidsvragen en draagt zorg voor de medische correspondentie naar aanvragers van verzekeringen of hypotheken.

Voor arbodienstverleners is een freelance bedrijfsarts vaak een uitkomst. Zelfstandige bedrijfsartsen met een gedegen medische kennis kunnen opdrachtgevers (van mkb-bedrijven tot grootzakelijke klanten en ook multinationals) helpen met verschillende taken. Zoals bijvoorbeeld het verrichten van medische keuringen voor het personeel.

Wat zijn de eigenschappen van een freelance expert in de gezondheidszorg?

Zorgmedewerkers hebben veel verschillende eigenschappen, maar een gevoel voor medemenselijkheid is er zeker één van. Stuk voor stuk willen deze specialisten het beste voor hun patiënten en cliënten – of voor de gezondheid van de medemens in het algemeen.

Goed kunnen luisteren, goed kunnen interpreteren, zorgvuldig werken en zeer goed documenteren, daadkrachtig handelen en verantwoordelijkheid durven nemen zijn ook eigenschappen waarover mensen die een zorggerelateerd beroep hebben dienen te beschikken. Soms moeten er beslissingen worden genomen die gaan over leven en dood, dus is stressbestendigheid ook heel belangrijk.

Mensen in de zorg werken vrijwel nooit alleen. Daarom is het omgaan met mensen, een forse dosis humor, relativeringsvermogen én teamgeest ook heel belangrijk in deze beroepsgroep. Flexibiliteit is ook een belangrijke eigenschap, omdat bijvoorbeeld vaak onregelmatig of in losse diensten wordt gewerkt. Verder gelden voor veel beroepen in de zorg dat de medewerkers moeten zijn ingeschreven in het BIG- en/of CRK-register.

Welk uurtarief rekenen zorg- en gezondheidsfreelancers?

De zorg is een brede wereld en kent verschillende niveaus van werkzaamheden, opleiding en verantwoordelijkheden. Sommige freelancers in de gezondheidszorg zullen dan ook tarieven rekenen van € 30,-, terwijl anderen eerder € 150,- per uur exclusief btw offreren. Wel moet gesteld worden dat voor veel beroepen in de gezondheidszorg de tarieven al in collectieve afspraken vastliggen.

Het spreekt vanzelf dat mensen met een hogere opleiding (zoals medisch specialisten) meer zullen vragen dan iemand met een lagere opleiding. Specialisten hebben niet alleen een langere studie gedaan, ze worden ook geacht om hun vak goed bij te houden door middel van studie. Ook de verantwoordelijkheid die de freelancer met zijn of haar werk krijgt speelt mee in de hoogte van de tarifering.

In welke organisaties werken experts in zorg en gezondheid?

Freelancers in dit expertisegebied werken overal in de keten van gezondheidszorg, van ziekenhuizen tot instellingen en van zorgvoorzieningen tot bijvoorbeeld arbodiensten. Maar ook buiten de medische en gezondheidssector kom je van dit soort experts tegen. Wat dat betreft is de medisch acceptant die we hierboven bespreken een mooi voorbeeld.

Trends en ontwikkelingen binnen de gezondheidszorg

Zorg op afstand komt steeds meer in, net als langer thuis blijven wonen. Dokters en artsen houden hun patiënten steeds vaker in de gaten met toepassingen zoals eHealth. Zo worden ze met apps op de hoogte gehouden van bijvoorbeeld de bloeddruk of de hartslag van een patiënt, of ze houden consulten met behulp van beeldtelefonie. Technologie heeft in de zorg echt de toekomst.

Wat ook belangrijk is in de zorg: de cliënt (of diens familie) krijgt steeds meer de regie. Een groot deel van de zorg wordt daarbij overgelaten aan de omgeving van de zorgbehoevende. Pas als die geen passende oplossing kan geven, komt de professional in beeld.

Er is ook ontwikkeling in de organisatie van de zorg, zoals een toenemende vraag naar doelmatigheid om de zorg betaalbaar te houden. En een ontwikkeling naar ke-ten- en netwerkvorming en projectmatige samenwerking, omdat oude structuren zo-als verzorgingstehuizen wegvallen.