Tekst & vertaling

Hoe kun je het expertisegebied tekst & vertaling omschrijven?

Tekst is overal. In ons land natuurlijk Nederlands, maar ook vreemde talen als Engels, Frans, Duits en Spaans. En de taal van opkomende economieën als Chinees en Russisch – en dan mogen we het Arabisch of Italiaans ook niet vergeten. Tekstschrijvers, copywriters, journalisten en vertalers of tolken: ze houden zich bezig met het schrijven van teksten. Voor het web, of voor print- en drukwerk.

Deze echte specialisten zorgen ervoor dat de tekst die ze schrijven goed leesbaar is en beantwoordt aan de vraag van de lezer. Dat kan bijvoorbeeld in een blog, een webtekst, een brochuretekst of een zakelijke brief. In het Nederlands, maar eigenlijk in iedere taal die je maar kunt bedenken. Vertalers – native speakers - zorgen ervoor dat een tekst ook voor buitenlandse bezoekers of gebruikers te begrijpen is. Meestal door de tekst niet alleen letterlijk te vertalen, maar ook zo te herschrijven dat het begrijpelijk is voor de lezer.

Er zijn verschillende types tekstspecialisten. Algemene tekstschrijvers en copywriters, die over veel verschillende onderwerpen goede teksten kunnen schrijven, maar bijvoorbeeld ook SEO-specialisten. Die zorgen er vooral voor dat teksten het ‘goed doen’ voor de zoekmachines. Commerciële tekstschrijvers en schrijvers van salesteksten schrijven voor promotio-nele doeleinden. Maar er zijn ook technische schrijvers, die goed zijn in het schrijven van bijvoorbeeld handleidingen.

Een andere discipline die steeds belangrijker wordt: bloggers. Zakelijk bloggen kan voor veel ondernemers het verschil maken en freelance webloggers kunnen door bedrijven worden ingehuurd om die blogs te schrijven. Dan zijn ze bijvoorbeeld een ghostwriter, die schrijft in naam van de echte specialist over het onderwerp. Last, but nog least: social media-schrijvers. Die kun je bijvoorbeeld inhuren om je kanalen op Twitter, Facebook en LinkedIn van goede teksten te voorzien.

Gebruikelijke opleidingen voor tekstschrijvers zijn marketing- en ommunicatieoplei-dingen (hbo & wo), taal- en cultuuropleidingen (wo) en journalistiek (hbo). Vertalers hebben meestal de opleiding tot tolk / vertaler gedaan, een docentenopleiding of een universitaire taalopleiding.

Wat kan een tekstspecialist of vertaler voor je doen?

Je kunt zo’n tekstexpert inhuren om jouw teksten te schrijven, te herschrijven, te verbeteren en te verrijken, of om ze te vertalen. En ook dat kan weer op allerlei manier. Moet je bestaande webtekst bijvoorbeeld SEO-proof gemaakt worden? Of wil je je bestaande brochure vervangen door een moderner exemplaar?

Het kan gaan om ad hoc-klussen (bijvoorbeeld: schrijf een DM-brief (direct marketing) of -mail, die inspeelt op de actualiteit of op een aanbieding die je hebt). Maar je kunt je copywriter ook voor langere tijd inhuren, omdat je huidige website nodig aan betere teksten toe is. Ook als je net een bedrijfsovername hebt gedaan, heb je vaak behoefte aan bijvoorbeeld nieuwe teksten of vertalingen naar een nieuwe taal.

Welke functies horen bij het expertisegebied tekst & vertaling?

We hebben hierboven al heel wat functies benoemd. Maar er zijn er nog veel meer. We kunnen daarom helaas niet volledig zijn, maar om je toch een indruk te geven van de veelomvattendheid van taal- en tekstspecialisten, hieronder een opsomming van enkele belangrijke en veel voorkomende freelance functies.

Tekstspecialisten

Een copywriter zou je met een beetje overdrijving een reclameschrijver kunnen noemen. Deze specialisten creëren teksten en zijn vooral expert in het verleiden van een lezer tot een aankoop. Dat kan zowel met korte of lange teksten, ook wel short copy en long copy genoemd. Wil je dus iemand inhuren die voor jou een winnende slogan schrijft, of een specialist op het gebied van landingspagina’s? Dit is een typische opdracht voor een freelance tekstschrijven.

Een tekstschrijver is gespecialiseerd in het vertellen van verhalen. Je zou deze expert ook een storyteller kunnen noemen. Dat verhaal kan zowel geschreven worden op het web als op papier. Een tekstschrijver voor drukwerk produceert bijvoorbeeld teksten voor brochures, leaflets of directmarketingacties, terwijl een online tekstschrijver blogs, SEO-teksten en whitepapers schrijft. Je moet er daarbij wel vanuit gaan dat je een freelance tekstschrijver een goede briefing stuurt, zodat hij of zij weet wat er verwacht wordt.

Publiceer je met je organisatie een magazine op papier of op het web, dan is redactionele versterking van een freelance redacteur altijd welkom. Zo’n redacteur heeft vaak een journalistieke achtergrond en kan je helpen met het schrijven van bijvoorbeeld interviewverhalen of nieuwsartikelen. En met een goede briefing op zak haalt hij of zij de neus ook niet op voor een stevig portret of een lezenswaardig verslag van een evenement of bijeenkomst.

Een technisch auteur of technisch schrijver schakel je in voor het schrijfopdrachten van instructies of informatieve teksten. Denk daarbij aan handleidingen, instructies of (online) helpteksten. Technisch schrijvers hebben een groot technisch inzicht én kunnen vaak ingewikkelde techniek in voor de doelgroep begrijpelijke taal op schrift stellen. Technische documentatie is voor hen geen taaie kost, maar juist een uitdaging om er iets moois en bruikbaars van te maken.

Vertaalspecialisten

Vertalers zijn er in alle soorten en maten – en vooral ook: voor alle talen die je maar kunt bedenken. Zij zijn opgeleid voor het transformeren van teksten van de ene taal naar de andere. Er zijn vertalers die gespecialiseerd zijn in het vertalen van juridische teksten naar het Deens, Spaans of Japans, maar er zijn er ook die zich meer toeleggen op technische vertalingen naar bijvoorbeeld het Chinees of Russisch. Maar ook specialistische vertaalopdrachten zoals brochureteksten en teksten van websites komen voor. Een vertaalmachine volstaat dan niet, want juist voor dit soort belangrijke teksten ga je voor de zekerheid van iemand die echt weet waar hij of zijn het over heeft. Een native speaker, het liefst. Dan wil je dus een freelance vertaler inhuren, op Freelance.nl.

Hoe kenmerken goede tekst- en vertalingspecialisten zich?

Dat deze tekstdeskundigen goed kunnen schrijven en hun taal beheersen – of die taal nu Nederlands is of in het geval van vertalers een buitenlandse – is nogal logisch. Maar daarnaast beschikken de echt goede freelance schrijfspecialisten ook over menselijk inzicht, creativiteit en punctualiteit.

Immers, ze moeten vaak samenwerken met andere mensen om tot een eindproduct te komen. Daarnaast moeten ze op een goede en effectieve manier een bepaalde boodschap kunnen vertellen én dat moeten ze ook nog eens doen voordat de gestelde deadline is gepasseerd.

Aan welke tarieven moet je denken als je een tekst- en vertalingsspecialist inhuurt?

Zoals wel vaker, lopen de tarieven die deze freelancers hanteren sterk uiteen. Er zijn juniors die bijvoorbeeld € 40,- per uur rekenen, exclusief BTW, maar meer ervaren tekstspecialisten kunnen ook zo € 100,- per uur rekenen. Zoals je al ziet, hangt het bijvoorbeeld af van de ervaring van de schrijver, maar ook de aard van de opdracht kan een verhoging of verlaging van het tarief geven.

Het komt overigens ook steeds vaker voor dat een tekstexpert voor een job een projectprijs met je afspreekt. Een woordprijs komt steeds minder voor, al is dat bij vertalingen soms nog wel gebruikelijk.

In welke organisaties werken experts in tekst en vertaling?

Je kunt freelance tekstschrijvers, copywriters en vertaalspecialisten tegenkomen in alle soorten bedrijven en organisaties die je je maar kunt voorstellen. Immers: er is geen vakgebied te bedenken waar tekst geen rol speelt. Soms is dat een bijrol, maar meestal een prominente en vaak zelfs een hoofdrol. Denk bij dat laatste bijvoorbeeld aan de marketingsector, maar ook aan onderwijs.

Wat zijn recente ontwikkelingen binnen tekst en vertaling?

Zoekmachineoptimalisatie (SEO) krijgt bij steeds meer bedrijven de aandacht. Tekstschrijvers en copywriters voor online moeten zich steeds aanpassen aan de eisen die – met name de gigant – Google stelt. Want klanten blijven eisen dat ze goed vindbaar zijn in Google.

Storytelling zie je de laatste jaren steeds meer naar de voorgrond treden. Storytelling, het vertellen van een verhaal aan de lezer. Dat kan op verschillende manieren, maar wordt tegenwoordig bijvoorbeeld veel gedaan met een combinatie van beeld en tekst. Een samenwerking tussen een copyspecialist (en/of vertaler) en een ontwerper ligt dan voor de hand.

Een trend die terug is van weggeweest: papieren producten. Brochures, magazines en andere uitingen op papier. Bedrijven en andere organisaties presenteren zichzelf steeds vaker weer op papier. En die papieren uitingen kunnen dan weer goed op het web gedeeld worden. Niet alleen als PDF, maar ook als zogenaamd webzine.

Vertaalmachines zoals Google Translate worden steeds beter. Voorlopig zullen zij nog geen bedreiging vormen voor het vak van vertaler. Daarvoor missen de vertaal-machines teveel context.