ZZPolitiek: pennenstrijd tussen Erik Ziengs (VVD) en Josien van Breda (FNV)
Door: Josien van Breda (FNV Zelfstandigen)
Geachte heer Ziengs,
Een polemiek, ofwel een openlijk gevoerde pennenstrijd, over een onderwerp dat nooit verveelt: de zpÂ?ers en hun positie op de arbeidsmarkt. Deze uitdaging ga ik graag met u aan!
In uw column van 24 mei jl. schrijft u over de wet DBA. U constateert onrust in de samenleving en merkt op dat ondernemend Nederland niet is gebaat bij onduidelijkheid over de nieuwe wet. Daar ben ik het volledig mee eens. U sluit uw column af met de toezegging: Â?Ik blijf een vinger aan de pols houden van ondernemend Nederland. Er moet serieus geluisterd worden naar wat er leeft onder ondernemers.Â? Maar is dat niet te mager? Luisteren en de vinger aan de pols houden van ondernemend Nederland?
De Overeenkomst van Opdracht is van oudsher bedoeld voor de vrije beroepsbeoefenaren, zoals advocaten en notarissen. Inmiddels is de overeenkomst van opdracht een onmisbare contractvorm op de flexibele arbeidsmarkt die door alle rangen en standen wordt gebruikt. Tegelijkertijd is de arbeidsovereenkomst nog steeds het vertrekpunt. Door het bewijsvermoeden van artikel 7:610 BW moeten partijen de Belastingdienst overtuigen dat zij geen arbeidsovereenkomst hebben gesloten. Wat hun eigen wens en bedoeling was, is minder relevant dan de wettelijke criteria. Dat is prima als het gaat om groepen aan de onderkant van de arbeidsmarkt die echt bescherming nodig hebben en waarvan iedereen vindt dat er niets ondernemends aan is.
Maar een grote groep van bewuste zelfstandigen, de kenniswerkers met zakelijke opdrachtgevers, past niet in de huidige regels. Neem een ICT-er bij een bank, een interim-manager bij een zorginstelling of een projectleider bij een Nederlandse multinational. Deze groep, en ik spreek ze dagelijks, raakt in de problemen door de Wet DBA. Hun opdrachtgevers zetten nieuwe opdrachten on hold of leggen ongewenste flexcontracten zoals payrolling op.
In de zoektocht naar zekerheid wordt te veel waarde gehecht aan de verkeerde details. Waarom is in hemelsnaam relevant of je je eigen laptop meeneemt? Dit is onvermijdelijk als je een opdracht bij een bank hebt en moet inloggen op het beveiligde systeem. Waarom is het een probleem als je niet je eigen werktijden kunt bepalen? Dit is wel zo handig als je een trainer bent en je op hetzelfde moment op dezelfde plek met je cursisten wilt zijn.
Een grote groep ondernemende zpÂ?ers past niet in het huidige systeem. En dan is het onvoldoende als de politiek een vinger aan de pols houdt en luistert naar wat er leeft. Nee, ik verwacht van u en uw collegaÂ?s dat de regels zich aanpassen aan de zpÂ?ers in plaats van dat de zpÂ?ers zich in allerlei bochten moeten wurmen om binnen de regels te passen. Wat is er voor nodig voordat de politiek deze handschoen oppakt?
Josien van Breda
Door: Erik Ziengs (VVD)
Geachte mevrouw van Breda, Beste FNV Zelfstandigen,
Bij de Wet DBA zit de VVD wezenlijk anders dan de FNV in de wedstrijd. Mag ik u erop wijzen, dat de Wet DBA er is gekomen op aangeven van organisaties als de FNV? Een eerdere Wet Beschikking Geen Loonheffing (BGL) sneuvelde nog vóór behandeling in de Kamer. Toen is besloten om te stoppen met de VAR, er moest gewerkt worden met Modelcontracten. Nou, u bent op uw wenken bediend! Alleen, in de praktijk blijkt het middel erger dan de kwaal.
Overigens, de VVD heeft het liever over ZP-ers in plaats van ZZP-ers. Wij hebben het over Zelfstandige Professionals, niet over Zelfstandigen Zonder Personeel. Onderzoek heeft uitgewezen dat het overgrote deel Â? meer dan 85% - er bewust voor kiest om voor eigen rekening en risico te werken. Nederland telt inmiddels meer dan 1 miljoen kleine zelfstandigen. Slechts minder dan 10% daarvan zijn eigenlijk pseudo-ondernemer. Dat wisselt sterk per branche. Dus waar hebben we het over?
De Wet DBA was bedoeld om die onechte zelfstandigen af te scheiden van de echte ZP-ers. Maar juist daar dreigt het volledig fout te gaan. De Wet DBA pakt in de praktijk heel anders uit. Vooral opdrachtgevers haken af. Dus we schieten ons doel voorbij. Oorzaak? Werkgevers durven mensen niet langer in vaste dienst te nemen. De risicoÂ?s zijn te groot. Daarom zoeken werkgevers naar vormen van flexibiliteit.
Dus heb ik met collega Aukje de Vries schriftelijke vragen gesteld aan staatssecretaris Wiebes. Om zo snel mogelijk helderheid te verschaffen, ook voor de opdrachtgevers. Hem kennende komt die duidelijkheid, inclusief bijbehorende modelcontracten. Want het is onaanvaardbaar dat een hele grote groep ZP-ers moet lijden onder de aanpak van een kleine groep pseudo-ondernemers.
De FNV heeft in het verleden altijd flink afgegeven op de ZZP-er. Ook daarom sta ik wat wantrouwend tegenover een werknemersorganisatie die zich voordoet als belangenbehartiger van ZP-ers. Een vos die de passie preekt. ZP-ers zijn toch ondernemers? Laat ZP-ers hun eigen boontjes doppen, geef ze de ruimte. Zoals collectieve verzekeringen alleen op vrijwillige basis. Geen verplichtingen op dat gebied. Geen opgedrongen tarieven, dat maken ZP-ers zelf wel uit.
Hier ligt een schone taak voor de FNV: zorg voor minder risicoÂ?s voor werkgevers. Dan zijn zij maar al te graag bereid om die 10% pseudo-ondernemers weer in vaste dienst te nemen.
Met vriendelijke groet,
Erik Ziengs