Zo werkt de zelfstandigenaftrek in 2026

Wat is zelfstandigenaftrek?

De zelfstandigenaftrek is een aftrekpost voor zelfstandig ondernemers die voldoen aan bepaalde criteria. Een aftrekpost houdt in dat je een bedrag van je winst mag aftrekken, waardoor je over dit bedrag geen belasting betaalt. In 2025 bedroeg de zelfstandigenaftrek € 2.470. Sinds 2026 is het bedrag van de zelfstandigenaftrek vastgesteld op € 1.200.

De zelfstandigenaftrek is bedoeld om ondernemers te ondersteunen en hun belastingdruk te verlagen. Let erop dat de zelfstandigenaftrek stapsgewijs wordt afgebouwd, wat betekent dat het bedrag elk jaar lager wordt tot een minimum in 2027. Ondanks de afbouw blijft het een belangrijke aftrekpost voor ondernemers om hun belastbaar inkomen te verlagen.

Criteria voor zelfstandigenaftrek in 2026

Om in aanmerking te komen voor de zelfstandigenaftrek in 2026, moet je als ondernemer voldoen aan drie voorwaarden. Deze voorwaarden zijn vastgesteld door de Belastingdienst en zorgen ervoor dat de zelfstandigenaftrek alleen beschikbaar is voor echte ondernemers. De criteria zijn:

• Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting
  Je moet worden aangemerkt als ondernemer voor de inkomstenbelasting door de Belastingdienst. Dit betekent dat je voldoet aan verschillende voorwaarden, zoals het maken van winst en het dragen van ondernemersrisico. Lees hier meer over ondernemer zijn voor de Belastingdienst.
   
• Je houdt je aan het urencriterium
  Per jaar moet je minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteden. Dit omvat niet alleen directe uren voor klanten, maar ook indirecte uren zoals administratie, acquisitie en opleiding.
   
• Je hebt niet de AOW-leeftijd bereikt
  Als je op 1 januari van een jaar de AOW-leeftijd hebt bereikt, heb je dat jaar recht op 50% van de zelfstandigenaftrek.

Hoe werkt het urencriterium?

Het urencriterium is een belangrijke voorwaarde voor de zelfstandigenaftrek. Dit criterium houdt in dat je minstens 1.225 uur per kalenderjaar aan je onderneming moet besteden. Het gaat hierbij niet alleen om de gewerkte uren voor klanten, maar ook om indirecte uren zoals administratie, acquisitie en het volgen van cursussen. Alle uren die bijdragen aan jouw zelfstandig ondernemerschap tellen mee voor het urencriterium.

Om dit aan te tonen, is het essentieel dat je een nauwkeurige urenregistratie bijhoudt. Dit doe je eenvoudig via een spreadsheet of met een tool zoals Keeping of Yoobi. Noteer bijvoorbeeld je klantcontacten, rittenadministratie en de tijd besteed aan facturering. De Belastingdienst mag om deze informatie vragen bij een controle, dus bewaar deze gegevens minimaal 7 jaar. Hierdoor heb je altijd bewijs dat je aan het urencriterium hebt voldaan.

Hoe lang mag je gebruikmaken van zelfstandigenaftrek?

Je mag gebruikmaken van de zelfstandigenaftrek zolang je aan de criteria blijft voldoen. Er is geen strikt maximum aantal jaren waarin je recht hebt op deze aftrekpost. De zelfstandigenaftrek zelf wordt wel geleidelijk verlaagd. Zo is het bedrag in 2026 € 1.200 en in 2027 nog maar € 900. Het blijft dus belangrijk om elk jaar te controleren of je nog aan de voorwaarden voldoet om deze aftrek te benutten.

Als je gebruikmaakt van de startersaftrek, mag de zelfstandigenaftrek in sommige gevallen hoger zijn dan je winst. Dit is een uitzondering op de normale regel, waarbij de zelfstandigenaftrek niet hoger mag zijn dan de winst. Zo kun je, zelfs als je weinig winst maakt, toch profiteren van de volledige aftrekpost.

Afbouw van de zelfstandigenaftrek

Sinds 2020 wordt de zelfstandigenaftrek stapsgewijs teruggebracht, en sinds 2023 wordt deze sneller afgebouwd. Het doel hiervan is om de fiscale verschillen tussen zelfstandigen en werknemers kleiner te maken. Door de zelfstandigenaftrek te verlagen, probeert de overheid de belastingdruk tussen beide groepen eerlijker te verdelen.

De zelfstandigenaftrek wordt als volgt afgebouwd:

• 2020: € 7.030
• 2021: € 6.670
• 2022: € 6.310
• 2023: € 5.030
• 2024: € 3.750
• 2025: € 2.470
• 2026: € 1.200
• 2027: € 900

Er zijn op dit moment geen concrete plannen om de zelfstandigenaftrek na 2027 verder te verlagen of volledig af te schaffen.

Zelfstandigenaftrek toepassen

Om de zelfstandigenaftrek toe te passen bij je belastingaangifte, geef je in het online aangifteformulier aan dat je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Vervolgens vul je je winst uit onderneming in. De Belastingdienst zal je dan automatisch de optie bieden om aftrekposten toe te passen, waaronder de zelfstandigenaftrek.

Zolang je voldoet aan de voorwaarden zoals het urencriterium, en je administratie bewaart, onderbouw je je aanspraak op de zelfstandigenaftrek bij een eventuele controle.

Hoe werkt niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek?

Als je in een jaar te weinig winst hebt gemaakt om de volledige zelfstandigenaftrek te gebruiken, ontstaat er een niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek. Dit betekent dat het deel van de aftrek dat je niet kon toepassen, wordt doorgeschoven naar toekomstige jaren. Je kunt dit bedrag tot negen jaar later verrekenen, op voorwaarde dat je in die jaren voldoende winst maakt.

Als je in een bepaald jaar geen gebruik hebt gemaakt van de zelfstandigenaftrek terwijl je er wel recht op had, kun je deze niet doorschuiven naar een later jaar. Het recht op aftrek vervalt voor dat specifieke jaar, dus het is belangrijk om altijd gebruik te maken van de aftrek wanneer je daarvoor in aanmerking komt.

Maak gebruik van je aftrekposten

De zelfstandigenaftrek biedt, samen met andere aftrekposten, waardevolle belastingvoordelen voor een zelfstandig ondernemer. Door de aftrek correct toe te passen en te voldoen aan het urencriterium, bespaar je op je inkomstenbelasting. Zorg ervoor dat je al je gewerkte uren goed registreert en dat je gebruikmaakt van de aftrekposten waar je recht op hebt.

Heb jij het urencriterium van 1.225 uur nog niet gehaald? Dan vind je eenvoudig je volgende opdracht op Freelance.nl. Meld je vandaag nog gratis aan en vind snel je volgende uitdaging!